- سه شنبه 11 آذر 1404 - 12:37
- کد خبر : 181330
- تئاتر
ترکیب سنت و مدرنیته در تئاتر کودک؛ روایت تازهای از «خاله قزی» به گزارش سینماخانه؛ ژاکلین آواره، کارگردان و بازیگر نمایش «خاله قزی و جری موشه»، از احیای یکی از محبوبترین آثار کودک دهههای ۷۰ و ۸۰ میگوید؛ نمایشی که با استقبال نسلهای مختلف دوباره جان گرفته و اینبار با تلفیقی از سنت و مدرنیته، […]
ترکیب سنت و مدرنیته در تئاتر کودک؛ روایت تازهای از «خاله قزی»
به گزارش سینماخانه؛ ژاکلین آواره، کارگردان و بازیگر نمایش «خاله قزی و جری موشه»، از احیای یکی از محبوبترین آثار کودک دهههای ۷۰ و ۸۰ میگوید؛ نمایشی که با استقبال نسلهای مختلف دوباره جان گرفته و اینبار با تلفیقی از سنت و مدرنیته، موسیقی زنده و روایتی تازه از دوستی و وفاداری به صحنه بازگشته است
ایده اولیه نمایش «خاله قزی و جری موشه» از کجا آغاز شد؟
ژاکلین آواره: ایده به دهه ۷۰ برمیگردد. آن زمان آقای هومن مجابی قصد داشتند نمایشنامه «خاله سوسکه» را بنویسند و پیشنهاد «رفتن خاله سوسکه به هالیوود» را من مطرح کردم. نمایشنامه همان سالها نوشته شد و قلم و شعرهای زیبای ایشان به آن جان داد.
این نمایش در دهههای ۷۰ و ۸۰ بارها اجرا شد. چه چیزی باعث شد دوباره به سراغ بازتولید آن بروید؟
استقبال مخاطبان فوقالعاده بود. همیشه میگفتیم «مخاطب از دو سال تا نود سال!» و واقعاً همینطور بود. سالها بعد والدینی که خودشان در کودکی نمایش را دیده بودند، میگفتند: «دوست داریم بچههایمان همان لذت را تجربه کنند.» همین درخواستها انگیزه اصلی ما برای بازتولید بود.
نقش مدیریت دپارتمان کودک تماشاخانه هما در این بازتولید چه بود؟
وقتی سام درخشانی مدیریت این دپارتمان را به من سپرد، انگیزهام دوچندان شد تا بازتولید را دقیقاً با کاری آغاز کنم که بر آن مسلط هستم.
مخاطبان اصلی نمایش چه گروهی هستند؟
هرچند مخاطب ما از دو سال تا نود سال است، اما تمرکز اصلیمان روی کودکان مهدکودک و ابتدایی است.
پیام اصلی نمایش چیست؟
من طرفدار پیامدادن مستقیم در کار کودک نیستم. ترجیح میدهم نمایش برای بچهها شاد و خوشایند باشد. با این حال پیام مهم نمایش «وفاداری به دوستیهای قدیمی»، «مراقبت از رفاقتها» و «ارزش دانش و تحصیل» است. امروز که بچهها در رؤیای مهاجرت یا دوستیهای خیالی غرقاند، باید ی یادآوری کنیم دوستی واقعی جایگزین ندارد.
چرا نام نمایش را از «خاله سوسکه» به «خاله قزی و جری موشه» تغییر دادید؟
در نسخه جدید، شخصیت به جای همدان، تصمیم میگیرد به هالیوود برود و پیش «آقا جری» برسد. نام قبلی تفاوت نسخه جدید را منتقل نمیکرد، بنابراین نام جدید را انتخاب کردیم.
روند تمرینها چگونه بود؟
مسیر تمرینها طولانی شد. دو بار بازیگر نقش خاله قزی تغییر کرد و مجبور شدیم چند بار از ابتدا شروع کنیم. تمرینها یک تا دو جلسه در هفته بود و طبیعی است که تغییرات روند را کند کرد. شرایط بیرونی مثل ماههای محرم، مسائل اجتماعی یا جنگ نیز باعث عقبافتادگی شد.
از نقاط قوت نمایش بگویید؟
بزرگترین نقطه قوت حضور هومن مجابی است که سه نقش «آقا شیره»، «آقا پلنگه» و یک نقش دیگر را بازی میکنند. سالها همکاری ما باعث شده چالشهای کارگردانی کمتر شود. نقشهای «خاله قزی» و «آقا موشه» هم با تستهای متعدد انتخاب شدند. خودم نقش راوی را بازی میکنم و پسرم اروین مجابی کنارم است.
عنصر «سنت و مدرنیته» چگونه در نمایش تلفیق شده است؟
این تقابل از لباس تا ساز و طراحی صحنه وجود دارد. مثلاً ترکیب تنبک با گیتار یا کیبورد با دف، یا پوشیدن کفش کتانی آدیداس توسط خاله قزی. در خانهی خاله قزی هم کرسی و پشتی سنتی کنار PS5 و تلویزیون LCD دیده میشود.
در طراحی صحنه چه تغییراتی ایجاد شد؟
نسخه اصلی دکور برای سالنهای بزرگتر و به شکل «کتاب گردان» بود. اما این بار به دلیل محدودیتها، آن را سادهتر کردیم؛ هرچند نشانههای کتاب حفظ شده است.
موسیقی چه جایگاهی در این اجرا دارد؟
موسیقی زنده به نمایش کودک روح میدهد. برخی گروهها به دلیل هزینه زیاد از آن استفاده نمیکنند، اما من معتقدم نمایش کودک باید همان کیفیت نمایش بزرگسال را داشته باشد. امسال تعداد سازها و نوازندگان را افزایش دادیم.
نمایش به چه مسائل اجتماعی اشاره دارد؟
به کمبود آب و صرفهجویی اشاره غیرمستقیم داریم. همچنین موضوع مهم، خطر تقلید کودکان از شخصیتهای انیمیشنی است؛ مثل تصور توانایی بالا رفتن از دیوار مثل اسپایدرمن یا زدن ضربه با ماهیتابه بدون آسیب. در نمایش تلاش کردیم این خطر را غیرمستقیم نشان دهیم.
سبک اجرا را چگونه توصیف میکنید؟
گرایش من به کارهای فولکلور و ریتمیک همیشه وجود داشته، هرچند کارهای مدرن هم انجام دادهام. نسخهی جدید «خاله قزی» ترکیب سنتی و مدرن است؛ سازهای زنده بیشتر شده، صحنه تلفیقی است و روایت میان دو فضا در رفتوآمد است.
چالشبرانگیزترین اتفاق تمرینها چه بود؟
رفتن دو بازیگر نقش خاله قزی درست در مراحل حساس تمرین! ضربه بزرگی بود اما در نهایت همهچیز به خیر گذشت و بازخوردهای تماشاگران عالی بود.
برنامههای آینده شما چیست؟
از هفته آینده تمرین نمایش جدید کودک را آغاز میکنیم تا پس از پایان اجرای «خاله قزی»، آن نمایش آماده باشد. در کنار آن در پروژههای تئاتری و سریالی دیگری هستم و امیدوارم دوباره به تولید گسترده تئاتر کودک و حتی کار بزرگسال بپردازم.
سینماخانه / سهیلا انصاری
نظرات